Öğrenci basın kartı alabilir mi?
Öğrenci basın kartı alabilir mi? Öğrencilik tek başına engel değildir; Yönetmelik "öğrenci" diye bir ayrım yapmaz. Aranan şartlar herkes için aynıdır: 18 yaşını bitirmiş olmak BKY m.8/1-a, en az lise mezunu olmak BKY m.8/1-b, bir medya kuruluşunda 5953 sayılı Kanuna uygun yazılı sözleşmeyle çalışmak BKY m.8/1-f ve başvuruda en az altı aylık mesleki çalışma belgelemek BKY m.28/1. Üniversite öğrencisi lise şartını zaten sağlar; eksik olan genellikle sözleşmeli, sigortalı ve altı aylık çalışmadır. Sözleşmesiz staj, gönüllü yazarlık ve okul gazetesi kartları basın kartına götürmez.
Mevzuat uyarısı. Bu sayfadaki hukuki bilgiler 3 Ekim 2026 itibarıyla yürürlükteki mevzuata göre derlenmiştir ve hukuki danışmanlık değildir. Kanun, yönetmelik ve idari uygulamalar değişebilir; işlem yapmadan önce resmî kaynakları (mevzuat.gov.tr, iletisim.gov.tr, bik.gov.tr) kontrol edin ve gerekirse bir hukukçuya danışın. KEYDAL, bu bilgilere dayanılarak yapılan işlemlerden sorumlu tutulamaz.
Bu sayfada
Yönetmelikte "öğrenci" kelimesi geçmiyor
Basın kartı alma şartları kişinin statüsüne (öğrenci, emekli, memur) değil, yaş, eğitim, adli sicil, sözleşme ve ticari faaliyet ölçütlerine bakar BKY m.8/1. Bu nedenle sorunun yanıtı "öğrenci olup olmadığınız" değil, "öğrenciyken bu şartları sağlayıp sağlamadığınız"dır. İletişim fakültesi öğrencisi olmak ne avantaj ne de engeldir; Yönetmelik iletişim eğitimi şartı aramaz, lise mezuniyeti yeterlidir BKY m.8/1-b. Kart alabilecek kişiler listesinde de öğrenciye özel bir kategori yoktur; öğrenci, ancak "Türkiye'de faaliyet gösteren medya kuruluşlarının Türk vatandaşı medya mensubu" olarak kart alabilir BKY m.7/1-a.
Şart şart kontrol
| Şart | Öğrenci için durum | Dayanak |
|---|---|---|
| 18 yaşını bitirmiş olmak | Üniversite öğrencilerinin büyük çoğunluğu sağlar; lise öğrencisi 18'ini doldurmamışsa alamaz | BKY m.8/1-a |
| En az lise veya dengi mezuniyet | Üniversite öğrencisi sağlar; lise öğrencisi henüz sağlamaz | BKY m.8/1-b |
| Kısıtlı veya yasaklı olmamak; adli sicil engeli bulunmamak | Statüden bağımsız | BKY m.8/1-c |
| 5953'e uygun yazılı sözleşmeyle çalışmak | En sık eksik olan şart: staj ve gönüllü çalışma sözleşme değildir | BKY m.8/1-f |
| Medya dışı ticari faaliyette bulunmamak | Öğrencinin medya dışı şirket ortaklığı varsa engel | BKY m.8/1-g |
| En az altı aylık mesleki çalışma | Sözleşmeli çalışmanın altıncı ayından sonra başvurulur | BKY m.28/1 |
| Kuruluşun şartları ve kontenjanı | Öğrencinin çalıştığı kuruluş da nitelikleri taşımalı | BKY m.15 |
Staj basın kartına sayılır mı?
Üç farklı "staj" durumu vardır ve sonuçları farklıdır.
- Zorunlu okul stajı (sözleşmesiz): Okul ile kuruluş arasındaki protokolle yapılan, ücretsiz ya da yalnızca okul tarafından sigortalanan staj, 5953 sözleşmesi değildir 5953 m.4. Bu dönem kart için "çalışma" sayılmaz; ancak yayımlanan haberler ileride mesleki çalışma dosyasına konabilir.
- 5953 m.10 deneme süresi: Mesleğe ilk kez giren gazeteci için en çok üç aylık deneme süresi öngörülür; sonunda yazılı sözleşme zorunludur 5953 m.10. Bu yol, öğrencinin gerçek bir iş ilişkisine girişidir ve sözleşme yapıldığında altı aylık süre işlemeye başlar.
- Kuruluşun "stajyer" kadrosu: 5953, stajyer sayısının sözleşmeli yazı işleri kadrosunun yüzde onunu geçemeyeceğini söyler 5953 m.10. Stajyer unvanı Yönetmeliğin unvan listelerinde yer almaz BKY m.19; stajyer olarak kart alınamaz.
Özetle: staj, mesleğe giriş ve dosya biriktirme dönemidir; kart, sözleşmeli çalışmanın altı ay sonrasına aittir.
Öğrenciyken sözleşmeli çalışmak mümkün mü?
Evet. 5953 öğrenciyi kapsam dışı bırakmaz; kanun kapsamındaki kuruluşlarda fikir ve sanat işlerinde ücretle çalışan herkes gazetecidir 5953 m.1. Yarı zamanlı ya da uzaktan çalışma biçiminde de yazılı sözleşme yapılabilir; sözleşmede işin türü, ücret ve kıdem yer alır 5953 m.4. Önemli olan sözleşmedeki unvanın Yönetmelik listesinden olması (muhabir, editör, foto muhabiri, video editörü, sosyal medya editörü gibi) BKY m.27/1 ve SGK bildiriminin yapılmasıdır; Başkanlık SGK'dan bilgi isteyebilir BKY m.29/1. Öğrenci sigortalılığının ayrıntıları için basın kartı ve SGK sayfasına bakın.
Kuruluş tarafında ise kontenjan belirleyicidir: internet haber sitesinde dört sigortalı gazeteci varsa sahip + 4 kişi kart alabilir BKY m.27/2; öğrenci muhabir bu dört kişiden biri olabilir. Komisyon, başvuranın mesleki çalışmalarını değerlendirir BKY m.35/2; altı ayda düzenli, imzalı üretim önemlidir.
Okul gazetesi, öğrenci kulübü ve "öğrenci basın kartı"
Üniversitelerin iletişim fakültelerinin uygulama gazeteleri, radyoları ve televizyonları ile öğrenci kulüplerinin verdiği kartlar, kurum içi kimlik belgeleridir; basın kartı değildir. Basın kartı düzenleme yetkisi yalnızca İletişim Başkanlığına aittir CBK 14 m.3/1-k. Uygulama yayınlarında çalışmak kart için "medya kuruluşunda çalışma" sayılır mı? Kuruluşun 5187 beyannamesi vermiş bir süreli yayın BKY m.15/1-a ya da RTÜK izinli bir yayıncı BKY m.17/1-a olması ve öğrencinin 5953 sözleşmesiyle çalışması gerekir; çoğu uygulama yayınında bu koşullar bulunmaz. "Öğrenci basın kartı" adıyla ücret karşılığı kart satan dernek ve platformlardan uzak durun: Başkanlığın kartlarına benzer kart düzenleyen veya kullananlar hakkında suç duyurusunda bulunulur ve soruşturma bitene kadar gerçek kart verilmez BKY m.46. Ayrıntı: sahte basın kartı.
Öğrenci için yol haritası
- Dosya biriktirin
Okul yayınları ve staj dönemindeki yayımlanmış işleri tarihli ve imzalı biçimde arşivleyin; ileride mesleki çalışma dosyanızın başlangıcı olur BKY m.28/1.
- Sözleşmeli işe geçin
Beyannameli bir kuruluşta, listedeki bir unvanla 5953 sözleşmesi yapın; deneme süresi en çok üç aydır 5953 m.10. SGK girişinizi kontrol edin.
- Altı ayı doldurun
Sözleşmeli çalışmanın altıncı ayından sonra e-Devlet üzerinden başvurun BKY m.28/1; kuruluş onayı alın BKY m.28/2.
- Mezuniyet sonrası
Kart on yıl geçerlidir BKY m.47; işyeri değişikliğinde bir ay içinde bildirim ve iade kuralları işler BKY m.36.
Mesleğe giriş yolları için gazeteci nasıl olunur, tüm şartlar için basın kartı alma şartları, sürecin tamamı için basın kartı nasıl alınır sayfalarına bakın.
Kaynaklar
- Basın Kartı Yönetmeliği (7051 sayılı CB Kararı), m.7–8, 15, 17, 19, 27–29, 35–36, 46–47.
- 5953 sayılı Kanun, m.1, 4 ve 10.
- 14 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi, m.3/1-k.
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık değildir. Ayrıntı: Yasal uyarı.
Uyarı: Bu site İletişim Başkanlığı ile ilişkili değildir; KEYDAL Haber Yazılımı ekibinin hazırladığı bir bilgi rehberidir ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Resmî başvuru ve işlemler için iletisim.gov.tr ve e-Devlet adreslerini kullanın.