Sarı basın kartı nedir, nasıl alınır?
Sarı basın kartı, devletin gazetecilere verdiği resmî basın kartının yerleşik adıdır; kart on yıllarca sarı renkte basıldığı için bu adla anılır. Yürürlükteki mevzuatta "sarı" diye bir tür yoktur: bugün bir medya kuruluşunda çalışan Türk vatandaşı gazeteciye verilen kartın hukuki adı göreve bağlı basın kartıdır BKY m.10/1 ve İletişim Başkanlığınca düzenlenir CBK 14 m.3/1-k. Şartları ve başvuru yolu diğer basın kartlarıyla aynıdır.
Mevzuat uyarısı. Bu sayfadaki hukuki bilgiler 3 Ekim 2026 itibarıyla yürürlükteki mevzuata göre derlenmiştir ve hukuki danışmanlık değildir. Kanun, yönetmelik ve idari uygulamalar değişebilir; işlem yapmadan önce resmî kaynakları (mevzuat.gov.tr, iletisim.gov.tr, bik.gov.tr) kontrol edin ve gerekirse bir hukukçuya danışın. KEYDAL, bu bilgilere dayanılarak yapılan işlemlerden sorumlu tutulamaz.
Bu sayfada
Sarı basın kartı nedir?
Basın kartı rejimi 1940'lardan beri yönetmeliklerle düzenlenir ve meslekte asıl çalışanlara verilen kart uzun süre sarı renkte basıldı. Gazeteciler arasında "sarı kart" ya da "sarı basın kartı" bu nedenle resmî kartın adı hâline geldi; "sarı basın kartı nasıl alınır" sorusu da aslında "resmî basın kartı nasıl alınır" sorusudur. 2019'da İletişim Başkanlığı kartların tasarımını yeniledi ve kartlar turkuaz-mavi tonunda basılmaya başlandı; yerleşik ad ise kaldı. Rengin hukuki bir anlamı yoktur: kartın şekli, tasarımı ve güvenlik öğelerini Başkanlık belirler BKY m.6/2. Rengin hikâyesi için turkuaz basın kartı sayfasına bakın.
Kanun kartı "resmî nitelikte kimlik belgesi" olarak tanımlar 5187 ek m.1 ve Yönetmelik, kartın tüm resmî ve özel kuruluşlar tarafından kabul edilmesi gerektiğini söyler BKY m.5. Sarı basın kartının kullanıcıya verdiği güvence budur: gazeteci olduğunu her kurumun tanımak zorunda olduğu tek bir belgeyle gösterir.
Sarı basın kartının bugünkü karşılığı: göreve bağlı basın kartı
Yönetmelik beş tür sayar: göreve bağlı, süreli, geçici, serbest ve sürekli BKY m.6/1. Bunlardan "sarı kart" dendiğinde kastedilen, bir medya kuruluşuna bağlı olarak çalışan Türk vatandaşı medya mensupları ile enformasyon görevlilerine verilen göreve bağlı basın kartıdır BKY m.10/1. Diğer türler farklı durumları karşılar: işten ayrılan gazeteciye belirli süre verilen serbest basın kartı BKY m.13, 18 yıl hizmeti olana ömür boyu verilen sürekli basın kartı BKY m.14, yabancı gazetecilere verilen süreli ve geçici kartlar BKY m.11.
"Göreve bağlı basın kartı, bir medya kuruluşuna bağlı olarak çalışan Türk vatandaşı medya mensuplarına ve enformasyon görevlilerine verilebilir." BKY m.10/1
Göreve bağlı kart için üç koşul aranır: genel şartları taşımak, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak ve bir medya kuruluşunda bağlı çalışıyor ya da enformasyon görevlisi olmak BKY m.10/2. TRT aracılığıyla başvuranlarda 5953 sözleşmesi şartı aranmaz BKY m.10/3, çünkü TRT çalışanları farklı bir personel rejimine tabidir.
Sarı basın kartı nasıl alınır?
Kart, kişiye kuruluşu üzerinden verilir; önce kişisel şartlar, sonra kuruluşun şartları ve kontenjanı kontrol edilir, ardından e-Devlet üzerinden başvuru yapılır.
- Kişisel şartları sağlayın
18 yaşını bitirmiş, en az lise mezunu, kısıtlı veya kamu hizmetlerinden yasaklı olmayan, Yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giymemiş olmak BKY m.8/1-a; 5953 sayılı Kanuna uygun sözleşmeyle çalışmak ve işten ayrılma hâlinde bir aydan uzun ara vermemiş olmak BKY m.8/1-f; medya dışında ticari faaliyette bulunmamak BKY m.8/1-g. Tam liste: basın kartı alma şartları.
- Kuruluşunuzun kart verilebilir nitelikte olduğunu doğrulayın
Gazete ve dergilerde beyanname, düzenli yayım ve yüzölçümü ölçütleri BKY m.15; radyo-televizyonlarda yasal yayın izni BKY m.17; internet haber sitelerinde beyanname, haber amacına özgülenme ve asgari sigortalı çalışan sayısı BKY m.18. Unvanınız kuruluş türüne göre sayılan listede olmalıdır BKY m.19.
- Altı aylık mesleki çalışmayı biriktirin
Başvuruda en az altı aylık mesleki çalışmaya dair belge yüklemek zorunludur BKY m.28/1. Haber, fotoğraf, program ve yayın örneklerini tarihli biçimde saklayın.
- e-Devlet ile Basın Kartı Sistemi'nde beyanname doldurun
Beyanname elektronik ortamda doldurulur, çıktısı kuruluş yetkilisince onaylanır ve bölge müdürlüğünce işlenir BKY m.28/2. Adım adım anlatım: basın kartı başvurusu.
- Komisyon kararını bekleyin
Dosya Basın Kartı Komisyonuna gider; Komisyon mesleki çalışmaları, eserleri ve ödülleri değerlendirerek karar verir BKY m.33/1-a. Sonuç e-Devlet'ten sorgulanır.
Sarı basın kartı avantajları nelerdir?
Mevzuatın karta bağladığı imkânlar sınırlı ve nettir. Birincisi, kartın kendisi resmî kimlik belgesidir ve bütün kurumlarca kabul edilmek zorundadır BKY m.5. İkincisi, kart sahiplerine talep hâlinde basın trafik kartı verilebilir; bu kartın sağlayacağı kolaylıklar Başkanlık ile İçişleri Bakanlığınca birlikte belirlenir BKY m.44. Üçüncüsü, kuruluşunca yurt dışına görevlendirilen kart sahipleri ile Türkiye'de ikamet eden sürekli kart sahipleri hizmet damgalı pasaport başvurusunda bulunabilir HDP Yön. m.2.
Müze, tiyatro, toplu taşıma veya havayolu indirimleri gibi uygulamalar ilgili kurumların kendi tarifelerine bağlıdır; basın kartı mevzuatında yer almaz ve kurumdan kuruma değişir. Hangi hakların mevzuattan doğduğunu, hangilerinin kurum uygulaması olduğunu basın kartı avantajları sayfasında ayırdık.
Sarı basın kartı ile diğer kartlar arasındaki farklar
| Kart türü | Kime | Süre | Sözleşme şartı |
|---|---|---|---|
| Göreve bağlı ("sarı kart") | Medya kuruluşunda çalışan T.C. vatandaşı medya mensubu, enformasyon görevlisi BKY m.10 | 10 yıl; şartlar sürdükçe yenilenir BKY m.47 | Aranır (TRT hariç) |
| Serbest | İşten ayrılan veya yurt dışında serbest çalışan T.C. vatandaşı BKY m.13 | 12, 18 veya 24 ay | Aranmaz |
| Sürekli | En az 18 yıl mesleki hizmeti olan BKY m.14 | Ömür boyu | Aranmaz |
| Süreli | Görev alanı Türkiye'yi kapsayan yabancı medya mensubu BKY m.11 | Verildiği yılın sonuna kadar BKY m.39 | Çalışma izni aranır |
| Geçici | Haber için geçici gelen yabancı medya mensubu BKY m.12 | En çok 3 ay, bir kez uzatılabilir BKY m.40/2 | Çalışma izni aranır |
Sarı basın kartı kimlere verilmez?
Medya alanında hizmet vermeyen özel sektör kuruluşlarının, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve yabancı temsilciliklerin yayın birimlerinde çalışanlara kart verilemez BKY m.7/2. Kuruluş Yönetmelikteki nitelikleri sonradan kaybederse çalışanların kartı iptal edilir BKY m.38/1-b. Basın ahlak esaslarına aykırı davranış hâlinde Komisyon uyarı verebilir ya da kartı iptal edebilir BKY m.38/2; bu durumda bir yıl geçmeden yeni kart verilmez BKY m.38/4. Ayrıntı: basın kartı iptali.
Kaynaklar
- Basın Kartı Yönetmeliği (7051 sayılı CB Kararı), m.5–8, 10–15, 17–19, 28, 33, 38–40, 44, 47.
- 5187 sayılı Basın Kanunu, ek m.1.
- Basın Kartı Sahibi Basın Mensuplarının Hizmet Damgalı Pasaport Başvurularında Uyulacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönerge, m.2.
- 14 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi, m.3/1-k.
- Basın kartlarının 2019'daki renk değişikliğine ilişkin basın haberleri (Temmuz 2019).
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık değildir. Ayrıntı: Yasal uyarı.
Uyarı: Bu site İletişim Başkanlığı ile ilişkili değildir; KEYDAL Haber Yazılımı ekibinin hazırladığı bir bilgi rehberidir ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Resmî başvuru ve işlemler için iletisim.gov.tr ve e-Devlet adreslerini kullanın.