Basın kartı kontenjanı nasıl hesaplanır?
Basın kartı kontenjanı, bir medya kuruluşunun kaç çalışanına kart alabileceğini belirler ve kuruluş türüne göre farklı ölçütle hesaplanır: günlük gazetelerde sayfaların yüzölçümü (m²), dergilerde sayfa sayısı, radyo-televizyonlarda yayın alanı (ulusal, bölgesel, yerel), internet haber sitelerinde 5953 kapsamındaki sigortalı çalışan sayısı, ajanslarda sözleşme ve kadro ölçütleri BKY m.19. Sahip veya tüzel kişi temsilcisi kontenjana ek olarak sayılır. 1,20 m² üzeri günlük siyasi gazeteler ile ulusal radyo-TV'lerde ve 10 ve üzeri çalışanlı internet sitelerinde sınır yoktur BKY m.27/2-c.
Mevzuat uyarısı. Bu sayfadaki hukuki bilgiler 3 Ekim 2026 itibarıyla yürürlükteki mevzuata göre derlenmiştir ve hukuki danışmanlık değildir. Kanun, yönetmelik ve idari uygulamalar değişebilir; işlem yapmadan önce resmî kaynakları (mevzuat.gov.tr, iletisim.gov.tr, bik.gov.tr) kontrol edin ve gerekirse bir hukukçuya danışın. KEYDAL, bu bilgilere dayanılarak yapılan işlemlerden sorumlu tutulamaz.
Bu sayfada
Kontenjan neden var?
Kart, kişiye kuruluşu üzerinden verilir; Yönetmelik her kuruluşun büyüklüğüyle orantılı sayıda kart alabilmesini öngörür. Kanun, "medya kuruluşlarında aranacak şartlar ve kontenjanlar"ın yönetmelikle düzenleneceğini söyler 5187 ek m.8; Yönetmeliğin beşinci bölümü (m.19–27) bu kontenjanları kuruluş türüne göre tablolaştırır. Kontenjan, kişinin şartlarından bağımsız bir sınırdır: bütün şartları taşıyan bir muhabir, kuruluşun kontenjanı doluysa kart alamaz ve sıra bekler.
Günlük siyasi gazeteler: yüzölçümü ölçütü
Yüzölçümü, sayfa eni × sayfa boyu × sayfa sayısının metrekare cinsinden değeridir BKY m.4/1-z. Kontenjan buna göre kademelidir BKY m.19/2:
| Yüzölçümü | Kontenjan |
|---|---|
| 1,20 m² ve üzeri | Yurt içi bürolarda sınırsız; yaygın ve bölgesel gazetelerin yurt dışı bürolarında sınırsız; yerel gazetelerin yurt dışı bürolarında çalışanların en fazla %25'i |
| 0,80–1,19 m² (yerel) | Sahip veya tüzel kişi temsilcisi + 8 çalışan |
| 0,60–0,79 m² (yerel) | Sahip veya tüzel kişi temsilcisi + 3 çalışan |
| 0,40–0,59 m² (yerel) | Sahip veya tüzel kişi temsilcisi + 1 çalışan |
| 0,39 m² ve altı (yerel); 1,19 m² ve altı (yaygın/bölgesel) | Başvuru kabul edilmez |
Örnek: 8 sayfalık, 28 × 40 cm sayfa boyutlu bir yerel gazetenin yüzölçümü 0,28 × 0,40 × 8 = 0,896 m²'dir; sahip + 8 çalışan kart alabilir. Aynı boyutta 4 sayfalık gazete 0,448 m² ile sahip + 1 çalışan kademesine düşer.
Haftalık, siyasi olmayan ve seyrek yayınlar
| Yayın | Ölçüt | Kontenjan (sahip + çalışan) | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Haftalık siyasi gazete | ≥3,60 m² / 1,20–3,59 / 0,80–1,19 / 0,60–0,79 / ≤0,59 | 25 / 10 / 3 / 1 / kabul edilmez | BKY m.20/2 |
| Haftalık siyasi dergi | ≥100 sayfa / 60–99 / 30–59 / ≤29 | 25 / 9 / 2 / kabul edilmez | BKY m.20/2 |
| Siyasi olmayan günlük gazete | ≥1,20 m² / 0,80–1,19 / 0,60–0,79 / ≤0,59 | 25 / 4 / 1 / kabul edilmez | BKY m.21/2 |
| Siyasi olmayan haftalık gazete | ≥3,60 m² / 1,20–3,59 / 0,80–1,19 / ≤0,79 | 14 / 5 / 2 / kabul edilmez | BKY m.21/2 |
| Siyasi olmayan dergi | ≥100 sayfa / 60–99 / 30–59 / ≤29 | 14 / 5 / 2 / kabul edilmez | BKY m.21/2 |
| On beş günlük gazete | ≥1,60 m² | 7; on beş günden seyrek yayımlananlar kabul edilmez | BKY m.22/2 |
| On beş günden seyrek dergi | ≥120 sayfa / 80–119 / 50–79 / ≤49 | 15 / 9 / 2 / kabul edilmez; üç aydan seyrek kabul edilmez | BKY m.22/2 |
Bu kuruluş türlerinde yurt dışı bürolarında çalışanlara genellikle kart verilmez BKY m.21/2.
Radyo ve televizyonlar: yayın alanı ölçütü
Yayın alanı RTÜK tanımlarına göre belirlenir: ulusal yayın ülke nüfusunun en az %70'ine BKY m.4/1-s, bölgesel yayın bir coğrafi bölgedeki illerin nüfusunun en az %70'ine BKY m.4/1-d, yerel yayın en fazla bir ile ulaşır BKY m.4/1-v. Kontenjanlar BKY m.26/2: ulusal radyo-TV'lerde yurt içi ve yurt dışı bürolarda sınırsız; bölgesel televizyonda yönetim kurulu başkanı + 19; yerel televizyonda + 10; bölgesel radyoda + 7; yerel radyoda + 2. Bölgesel ve yerel yayıncıların yurt dışı bürolarında çalışanlara kart verilmez. Haber alanında çalışmayanlara, unvanı listede olsa bile kart verilmez BKY m.26/2-f.
İnternet haber siteleri: sigortalı çalışan ölçütü
| 5953 kapsamında sigortalı çalışan | Kontenjan |
|---|---|
| 4 | İmtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi + 4 çalışan BKY m.27/2-a |
| 5–9 | İmtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi + 9 çalışan BKY m.27/2-b |
| 10 ve üzeri | Sınırsız BKY m.27/2-c |
Dördün altındaki siteler asgari çalışan şartını sağlamadığından başvuru kabul edilmez BKY m.18/1-c. Dikkat: kontenjan "çalışan" sayısıyla değil, 5953 kapsamında (gazeteci sözleşmesiyle) sigortalı çalışan sayısıyla hesaplanır; reklam ve yazılım personeli bu sayıya girmez. Komisyon ayrıca sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayılarını dikkate alır BKY m.35/3. Ayrıntı: internet haber sitesi basın kartı.
Haber ve fotoğraf ajansları
Ajanslarda ölçüt, sözleşme ve kadro birleşimidir BKY m.24/2: en az on günlük siyasi yaygın-bölgesel gazete veya beş yaygın radyo-TV ile sözleşmesi olan ve kadrosunda daha önce kart taşımış, 5953 kapsamında en az on gazeteci bulunduran ajanslarda kontenjan sınırsızdır ve yurt dışı bürolarına da kart verilir; günlük fiilî satışı 250 binden az olmayan gazetelerle veya iki yaygın radyo-TV ile sözleşmesi ve beş kartlı gazetecisi olan ajanslarda sahip + 18; bin ücretli abonesi ve beş kartlı gazetecisi olan ticari-ekonomik ajanslarda sahip + 13. Anadolu Ajansı için kontenjan değil unvan listesi vardır BKY m.23.
Kontenjan hesabında sık yapılan hatalar
- Sahip sayılmıyor sanmak: Sahip veya tüzel kişi temsilcisi kontenjana ek olarak kart alır BKY m.19/2-b.
- Toplam çalışanı saymak: İnternet sitelerinde yalnızca 5953 kapsamındaki sigortalılar sayılır BKY m.27/2.
- Yüzölçümünü tek sayfadan hesaplamak: Ölçüt sayfa eni × boyu × sayfa sayısıdır BKY m.4/1-z.
- Yayın türünü yanlış seçmek: Beyannamedeki yayın türü Yönetmelik tanımlarına uygun olmalıdır BKY m.15/1-b; "yaygın" yazıp yerel ölçütlerle hesaplamak dosyayı bozar.
- Kontenjan düşünce kartların kalacağını sanmak: Kuruluş niteliklerini kaybederse kartlar iptal edilir BKY m.38/1-b.
Hangi unvanların kontenjandan yararlanabileceği için basın kartını kimler alabilir, Yönetmeliğin tamamı için Basın Kartı Yönetmeliği sayfasına bakın.
Kaynaklar
- Basın Kartı Yönetmeliği (7051 sayılı CB Kararı; 8624 sayılı Kararla değişik), m.4, 15, 18–27, 35, 38.
- 5187 sayılı Basın Kanunu, ek m.8.
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık değildir. Ayrıntı: Yasal uyarı.
Uyarı: Bu site İletişim Başkanlığı ile ilişkili değildir; KEYDAL Haber Yazılımı ekibinin hazırladığı bir bilgi rehberidir ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Resmî başvuru ve işlemler için iletisim.gov.tr ve e-Devlet adreslerini kullanın.